2024 Ankara independent collective

Uncomfortable Questions
in Architecture

about

Uncomfortable Questions in Architecture is an independent collective founded in Ankara in 2024. Students, academics and architectural workers take up together the structural inequalities, labour regimes and pedagogical deadlocks met in both education and professional practice. We see architecture not only as a technical mode of production but as a political field of action that opens up both the architect's position as a worker-subject and the dynamics of the built environment. We believe systematic inequalities can only be overcome when these three groups organise together. We work horizontally, refusing hierarchy, on a voluntary basis.

Uncomfortable Questions in Architecture was founded in Ankara in 2024. An independent collective. No membership, no dues, no hierarchy. Meetings are open, production is collective, decisions are taken horizontally. Whatever is passed over in silence in architectural education and practice is worth saying out loud; we open grounds for argument inside the discipline's comfortable areas. We ask how architecture is made, by whose labour it is built, and in whose name it is remembered. If you are a student, an academic or an architectural worker, you are already part of this. Add one more question to the ones above. Let us grow the list.

Themes

Our work takes shape around five themes. Each opens a door onto a point where the discipline has kept quiet.

32 uncomfortable questions

The uncomfortable questions we asked in 2024

ThemeQuestionNo
Mimarlık ve Pedagoji "Mimar" kimdir? Mimarların ve mimarlığın rolü nedir? 01
Stüdyo Kültürü Mimarlar hep inşa mı eder? 02
Müfredat Teşhiri Mimarlık tasarım stüdyolarında tasarım sürecini, ya da yapmama/inşa etmeme seçeneklerini konuşuyor muyuz? 03
Sınıf ve Emek Bilgi üretmenin ya da aktarmanın bazı biçimlerinin doğru olmadığını biliyor olduğunuzda ne yaparsınız? 04
Toplumsal Cinsiyet Mimarlık üretimi ve eğitimi sırasında doğru olmadığını düşündüğünüz yöntemler var mı? Varsa bunlara karşı ne yapılabileceğini düşünüyorsunuz? 05
Mimarlık ve Pedagoji Ne kadar maaş alıyorsunuz? Hak ettiğiniz ücreti aldığınızı düşünüyor musunuz? 06
Stüdyo Kültürü Günde kaç saat mesai yapıyorsunuz? Ne sıklıkla fazla mesaiye kalıyorsunuz? 07
Müfredat Teşhiri Çalışma süreniz ve iş tanımınızdan emin misiniz? 08
Sınıf ve Emek Bursiyer ile asistan pozisyonları arasında ne fark vardır? İş tanımları eşitlenebilir mi? 09
Toplumsal Cinsiyet Araştırma asistanı ile eğitim asistanı arasında ne fark vardır? İş tanımları eşitlenebilir mi? 10
Mimarlık ve Pedagoji Üniversitelerde akademik personelin büyük kısmını yarı zamanlı öğretim üyelerinden oluşturmak yönünde bir politika uygulandığını düşünüyor musunuz? 11
Stüdyo Kültürü Akademik araştırma yürütmek için gerekli zaman ve gelire sahip misiniz? 12
Müfredat Teşhiri Çalışma yaşantınızda görülmeyen ve ücretsiz emeğe ne oranda tanık oldunuz? 13
Sınıf ve Emek Çalışma yaşantınızla ilgili kararlar konusunda otoritenin size ait olduğuna inanıyor musunuz? Otoritenizin sınırları nerede başlayıp bitiyor? 14
Toplumsal Cinsiyet Prekaryanın sizin için anlamı nedir? 15
Mimarlık ve Pedagoji Yaratıcılığın sizin için anlamı nedir? 16
Stüdyo Kültürü Çalıştığınız yer maaş, ikramiye ve terfi konularında transparan mı? 17
Müfredat Teşhiri Mimarlık eğitiminde ya da çalışma hayatında travmatik tecrübeleriniz var mı? 18
Sınıf ve Emek Çalıştığınız yerde bir meseleyle ilgili toplum içinde konuşmaktan misilleme ya da şantaj korkusuyla kaçındığınız oldu mu? 19
Toplumsal Cinsiyet Çalışma alanınızda konuşma ve ifade özgürlüğü olduğunu düşünüyor musunuz? 20
Mimarlık ve Pedagoji Çalıştığınız yerde örgütlenme konusunda gerekli bilgi ve platformların erişilebilir olduğunu düşünüyor musunuz? 21
Stüdyo Kültürü Sizce kiminle ve nasıl örgütlenebiliriz? 22
Müfredat Teşhiri Mimarlıkta işleyen tasarım süreçleri, etik ve çalışma koşulları üzerinde nasıl söz sahibi olabiliriz? 23
Sınıf ve Emek Materyaller için belirlediğimiz gerekli koşulları neden emek için de tanımlamıyoruz? 24
Toplumsal Cinsiyet Profesyonel pratik ve akademik alan birbirinden bağımsız mıdır? 25
Mimarlık ve Pedagoji Mekan üretimine odaklanan ekonomik sistem mimarlık pratiğini nasıl etkiliyor? 26
Stüdyo Kültürü Mevcut sistem ile mimarlık eğitim müfredatı arasındaki ilişki nedir? 27
Müfredat Teşhiri Mevcut mimarlık müfredatının üretim süreçlerini, inşa emeğini ve şantiye alanlarını da dikkate aldığını düşünüyor musunuz? 28
Sınıf ve Emek Mimarlık pedagojisinin değişmesi, mimarlığın üretim biçimlerini nasıl değiştirirdi? 29
Toplumsal Cinsiyet Derslik ve stüdyoları kamuya açık eleştirel mekanlara dönüştürebilir miyiz? 30
Mimarlık ve Pedagoji Mekanla, kendimizle ve birbirimizle olan bağlarımızı nasıl görünür kılabiliriz? 31
Stüdyo Kültürü Eğer emek, yapma biçimleri, bilgi birikimi ve inşa sürecinin kendisi merkeze alınırsa, mimarlık ve tasarım alanlarının bilgisi ve pratikleri nasıl dönüşür? 32

Manifesto

This manifesto is not a conclusion but a beginning kept under revision.

Not translated yet. The Turkish original follows — an English version will replace it once the collective provides one.

Mimarlıkta Rahatsız Edici Sorular (UQA), mimarlığın sterilleştirilmiş alanlarından, pürüzsüz tasarım yüzeylerinden ve kurumsal sessizliğinden duyulan rahatsızlıktan doğmuştur. Bu rahatsızlık, sadece bireysel bir duygu değil; gücün kimde toplandığını, emeğin nasıl görünmez kılındığını ve hangi normların bize “doğal” olarak sunulduğunu anlamamızı sağlayan politik bir pusuladır. Bu rahatsızlığı bir son değil, sistemin çatlaklarını genişletecek bir dönüşüm yakıtı ve eleştirel düşünmenin bir gerekliliği olarak kabul ediyoruz.

The network diagram image goes here.

international network

Architectural labour is a question of organising across borders. The structures we are tied to:

  • AvustralyaTrade Unionists Landscape Architecture (TULA)
  • AvustralyaProfessionals Australia Architects Division (…
  • AvustralyaParlour
  • AvusturyaZKMB
  • BelçikaDear Architects
  • BelçikaBelgian Architects United (BAU)
  • BrezilyaFNA
  • FinlandiyaKAIAIA
  • AlmanyaArchitekt innengewerkschaft
  • AlmanyaKntxtr
  • GürcistanProfessional Union for Georgian Architects an…
  • YunanistanAKEA
  • Endonezyasindikatdsn
  • İtalyaunione lavoratrici e lavoratori in architettu…
  • HollandaBetter Landscape Architecture (BLA)
  • HollandaNetherlands Angry Architects (NAA!)
  • Yeni ZelandaArchitectural Ethics NZ
  • Yeni ZelandaThe Night School
  • Yeni ZelandaNZIA
  • PolonyaantyRAMA
  • PolonyaZawód na A
  • PortekizSintarq
  • İsviçreStop Toxic Architectural Practices (STAP Netw…
  • İsviçrenon-Swiss Architects
  • İsviçreResearch and Innovation On architecture, urba…
  • FransaArchi en Colère
  • Birleşik KrallıkUncomfortable Questions in Architecture
  • Birleşik KrallıkSection of Architectural Workers (SAW)
  • Birleşik KrallıkFuture Architects Front (FAF)
  • ABDJust Transition Lobby (JTL)
  • ABDArchitectural Workers United
  • ABDThe Architecture Lobby (TAL)

Themes

← close

Themes

Our work takes shape around five themes. Each opens a door onto a point where the discipline has kept quiet.

01   Mimarlık ve Pedagoji

Not translated yet. The Turkish original follows — an English version will replace it once the collective provides one.

Mimarlıkta Rahatsız Edici Sorular (UQA), mimarlığın sterilleştirilmiş alanlarından, pürüzsüz tasarım yüzeylerinden ve kurumsal sessizliğinden duyulan rahatsızlıktan doğmuştur. Bu rahatsızlık, sadece bireysel bir duygu değil; gücün kimde toplandığını, emeğin nasıl görünmez kılındığını ve hangi normların bize “doğal” olarak sunulduğunu anlamamızı sağlayan politik bir pusuladır. Bu rahatsızlığı bir son değil, sistemin çatlaklarını genişletecek bir dönüşüm yakıtı ve eleştirel düşünmenin bir gerekliliği olarak kabul ediyoruz.

18 events  ·  6 works

02   Stüdyo Kültürü
03   Müfredat Teşhiri
04   Sınıf ve Emek
05   Toplumsal Cinsiyet

Manifesto

← close

Manifesto

This manifesto is not a conclusion but a beginning kept under revision.

Not translated yet. The Turkish original follows — an English version will replace it once the collective provides one.

Mimarlıkta Rahatsız Edici Sorular (UQA), mimarlığın sterilleştirilmiş alanlarından, pürüzsüz tasarım yüzeylerinden ve kurumsal sessizliğinden duyulan rahatsızlıktan doğmuştur. Bu rahatsızlık, sadece bireysel bir duygu değil; gücün kimde toplandığını, emeğin nasıl görünmez kılındığını ve hangi normların bize “doğal” olarak sunulduğunu anlamamızı sağlayan politik bir pusuladır. Bu rahatsızlığı bir son değil, sistemin çatlaklarını genişletecek bir dönüşüm yakıtı ve eleştirel düşünmenin bir gerekliliği olarak kabul ediyoruz.

“Tutku” Maskesinin Deşifresi

Mimarlık ortamında “portfolyo değeri”, “öğrenme süreci” veya “mesleki tutku” gibi kavramlar, sistematik emek sömürüsünü ve ücretsiz mesai pratiklerini maskelemek için birer araç olarak kullanılmaktadır.

Tasarım süreçlerinin pürüzsüz estetiği, ofislerdeki ve şantiyelerdeki güvencesiz çalışma koşullarını ve mimarın bir “işçi-özne” olduğu gerçeğini görünmez kılmaktadır.

Mimarlık emeğinin bir “tutku” gösterisi değil, karşılığı verilmesi gereken politik ve ekonomik bir hak olarak tanınmasını ve sömürüye dayalı tüm çalışma modellerinin terk edilmesini talep ediyoruz.

Üçlü İttifak: Öğrenci, Akademisyen ve Mimarlık İşçisi

Sistem, mimarlık dünyasını yapay hiyerarşiler, unvanlar ve rekabet mekanizmalarıyla parçalara ayırarak bizleri yalnızlaştırmaktadır. Bizler bu sınırları reddediyoruz.

Öğrenciler, Akademisyenler ve Mimarlık İşçileri olarak, aynı sömürü döngüsünün farklı özneleriyiz. Stüdyo kültüründeki hiyerarşik baskı, jürilerdeki mobbing, ofislerdeki ücretsiz mesai ve tutku adı altında meşrulaştırılan sömürü, aynı politik ekonominin iki yüzüdür.

İnanıyoruz ki; mimarlık eğitimi ve meslek pratiği arasındaki bu kesintisiz sömürü zinciri, ancak bu üçlü yapının yatay, hiyerarşisiz ve kolektif örgütlenmesiyle kırılabilir. Dayanışmamız, profesyonel statülerin ötesinde bir sınıf bilincine dayanır.

Radikal Şeffaflık ve Hesap Verebilirlik

Mimarlık ofislerindeki ve akademi içindeki kapalı kapılar, hiyerarşik sessizlikleri ve “star” kültürünün yarattığı dokunulmazlıkları radikal bir şeffaflıkla tartışmaya açıyoruz.

Müfredatın ideolojik içeriğini, stüdyo kültüründeki baskı mekanizmalarını ve sektördeki hiyerarşik yapıları açık forumlar ve yayınlar yoluyla teşhir etmeye devam edeceğiz.

Mimarlığın Ekonomi Politiği: Devlet ve Sermaye Politikaları

Mimarlık eğitimi ve çalışma şartları, devletin neoliberal politikalarından ve sermaye birikim rejimlerinden bağımsız değerlendirmeyi reddediyoruz.

Mekân üretimini yaşamı desteklemekten çıkarıp bir rant ve yatırım aracına dönüştüren devlet politikaları, hem üniversite müfredatlarını hem de çalışma koşullarını doğrudan şekillendirmektedir. Eğitim sistemi, eleştirel düşünceyi dışlayarak piyasanın ve devletin taleplerine itaatkâr “profesyoneller” yetiştiren bir üretim hattına dönüşmüştür.

Mimarlık tarafsız değildir; her çizgi, her maket ve her yapı, devletin ideolojik aygıtlarının ve sermayenin önceliklerinin birer iz düşümüdür. Bizler, mimarlığı sadece bir “tasarım nesnesi” değil, bir sosyal üretim alanı olarak savunuyoruz.

Ekolojik Adalet ve Sistemsel Eleştiri

Mimarlığın ekolojik krizle olan ilişkisini sadece “yeşil sertifikalar” veya malzeme seçimi üzerinden değil, yapısal bir sömürü sorunu olarak ele alıyoruz.

Mekân üretiminin yaşamı desteklemekten çıkıp bir yatırım aracına dönüşmesinin, ekolojik yıkımın temel nedeni olduğunu saptıyoruz. Mimarlık, doğayı ve insanı sadece birer veri veya malzeme olarak gören, sermaye öncelikli bir yaklaşımın esiri haline getirilmiştir.

Kurumlara Sızmak

Bizler, sistemi dışarıdan izleyen pasif gözlemciler değil, kurumların içindeki “sızıntılarız”.

Fakülteleri, stüdyoları ve ofisleri; hiyerarşiyi sarsan, sessizliği bozan ve mevcut yapıyı içeriden dönüştüren birer “hackleme” alanı olarak görüyoruz. Müfredatı teşhir ediyor, stüdyo kültürünü radikal bir şeffaflıkla tartışmaya açıyor ve bilginin mülkiyetini reddederek onu kolektifleştiriyoruz.

Küresel Dayanışma ve Direniş

Yerel huzursuzluklarımızı, küresel bir mücadele zeminiyle birleştiriyoruz. The Architecture Lobby ve ABC School gibi yapılarla kurduğumuz bağlar, mimarlık emeğinin sınırları aşan bir örgütlenme sorunu olduğunu teyit etmektedir.

Bu manifesto bir sonuç değil, sürekli güncellenen bir başlangıçtır. Sadece binaları değil, mimarlığın yapılış biçimini, emeğin değerini ve eğitimin özünü değiştirmek isteyen herkesi; bu rahatsız edici soruları birlikte sormaya ve örgütlenmeye davet ediyoruz.

activities

← close

Açık Ders

20 records

Atölye

19 records

Podcast

14 records

international network

← close

The network diagram image goes here.

international network

Architectural labour is a question of organising across borders. The structures we are tied to:

  • AvustralyaTrade Unionists Landscape Architecture (TULA)
  • AvustralyaProfessionals Australia Architects Division (…
  • AvustralyaParlour
  • AvusturyaZKMB
  • BelçikaDear Architects
  • BelçikaBelgian Architects United (BAU)
  • BrezilyaFNA
  • FinlandiyaKAIAIA
  • AlmanyaArchitekt innengewerkschaft
  • AlmanyaKntxtr
  • GürcistanProfessional Union for Georgian Architects an…
  • YunanistanAKEA
  • Endonezyasindikatdsn
  • İtalyaunione lavoratrici e lavoratori in architettu…
  • HollandaBetter Landscape Architecture (BLA)
  • HollandaNetherlands Angry Architects (NAA!)
  • Yeni ZelandaArchitectural Ethics NZ
  • Yeni ZelandaThe Night School
  • Yeni ZelandaNZIA
  • PolonyaantyRAMA
  • PolonyaZawód na A
  • PortekizSintarq
  • İsviçreStop Toxic Architectural Practices (STAP Netw…
  • İsviçrenon-Swiss Architects
  • İsviçreResearch and Innovation On architecture, urba…
  • FransaArchi en Colère
  • Birleşik KrallıkUncomfortable Questions in Architecture
  • Birleşik KrallıkSection of Architectural Workers (SAW)
  • Birleşik KrallıkFuture Architects Front (FAF)
  • ABDJust Transition Lobby (JTL)
  • ABDArchitectural Workers United
  • ABDThe Architecture Lobby (TAL)

archive

← close